220622-304 อภิณหปัจจเวกขณ์-พ่อท่าน-สันติอโศก-ฬ019.txt
เนื้อหาในไฟล์
วันศุกร์ที่ 22 มิถุนายนพุทธศักราช 2522 พ่อท่านพระโพธิรักษ์ได้นำพิจารณาปัจจเวกปัจจัยที่เป็นสถานสันติอโศกว่าเราได้แนะนำเป็นหลักกรรมฐานหรือเป็นศีลเป็นหลักในการประพฤติการอยู่เสมอๆแม้หัวข้อใดหรือว่าหลักเกณฑ์คำกล่าวหมวดใดหมู่ใดก็ตามก็ล้วนแล้วแต่เป็นหลักการที่จะทำให้เรารู้ยาวบ้างสั้น พูดได้สรุปเอาเป็นก่อนสรุปเอาตัวหลักๆจากยาวผู้ใดรู้ขยายก็รู้หลักสั้นๆก็ขยายความทำความพิสดารทำความเข้าใจลึกซึ้งปะติดปะต่อไปหาสิ่งที่ควรปฏิบัติควรประพฤติได้เองแล้วเราจะมีทั้งคำสอนสั้นๆเป็นหัวข้อเป็นหมวดหมู่เป็นคาถาเป็นพระคำอธิบายพอสมควรทั้งคำอธิบายที่พิสดารยาวลึกซึ้งขยายแก่กันและกันนั่นล่ะเกณฑ์ต่างๆเรียกว่าศีลหรือเรียกว่ากรรมฐานหรือเรียกว่าปริยัติเรียกว่าสิ่งที่รู้เป็นหลักเป็นทฤษฎีเรียกอะไรก็เข้าใจให้ได้ว่ามันหมายถึงอะไรเพราะต่อมาการสำรวมการสัง เราก็เอานำหลักเกณฑ์ต่างๆตรงนั้นมาสังวรมาสำรวมมาประพฤติเข้ากับต้นโดยมีเป้าหมายอยู่ที่อินทรีย์ทั้ง 6 เป็นจุดที่เราจะต้องพยายามกำหนดกำกับหัดประพฤติหัตถกรรมไปตามเมื่อหลักนั้นมีแล้วเราก็มันก็ทำให้ลงร่องลงช่องตามชีวิตชีวิตมันก็สำคัญอยู่ที่ประตูทั้งหมดทวารทั้ง 6 หรือทิศทางที่จะมันจะเข้าจะออก 6 ทางนี่แหละตาหูจมูกลิ้นกายใจต้องคอยทั้งวันทั้งรวมสำรวจดูให้ดีๆอาอยากจะพูดถึงเรื่องการสำรวมของเราทุกวันนี้เราอยู่ในสันติอโศกเนี่ยมีกิจกรรมมากมีอิริยาบถใหญ่มีการ งานเยอะมีไอ้โน่นไอ้นี่มากมายเราก็จะต้องพยายามเข้าใจสภาพสิ่งแวดล้อมความเป็นไปของมันให้ได้ดีแต่แม้ว่ามันจะมีอิริยาบถใหญ่มีอริยบทใหญ่มีการงานมากมีบทบาทมีเรื่องราวอะไรต่างๆเยอะแยะก็ตามก็ใช่ว่าเราจะทิ้งการสำรวมสังวรเพราะเราจะต้องพยายามเข้าใจว่าเราจะต้องมีอยู่เสมอสำรวมทั้งหมดแม้ในรูปอิริยาบถต่างๆเราก็จะต้องพยายามทำให้ดียิ่งขึ้นขณะนี้
อ่านต่อ
เรากำลังทำงานเรากำลังก้าวแขนยาวขาไฟแขนเอี่ยวตัวจับโน่นชนนี่ทำอะไรอยู่ก็ต้องพยายามให้ดูว่าไม่ควรชนชนให้ดังหรือชนให้เบาควรจะทำให้สุขุมให้ประณีตอย่างไร ควรเอาออกไปแรงหรือควรเอาออกไปช้าก็ได้ควรจะทำให้เบานิดให้ดังขึ้นอีกเห็นเณรขึ้นไปได้อะไรก็ตามแต่จะต้องดูความจริงว่ามันควรจะพอเหมาะพอสมขนาดใดถ้าไม่ควรเราก็ต้องพยายามสงวนเสียโดยมีทิพย์โน้มน้อมไปในทางที่ไม่ควรจะให้มันกระจัดกระจายหรือว่าฟุ้งซ่านออกไปใหญ่โตเกินไปมากออกไปดังเกินควรที่ไม่ควรดังก็ไม่ควรจะทำให้มันเกิดเบาเกินไปก็เร่งขึ้นมาหนักเกินไปก็ทำให้มันเบาลงมาหน่อยมันเบาเกินไปไม่ได้น้ำหนักไม่ได้ขนาดไม่ได้ฤทธิ์ได้แรงก็ทำให้หนักขึ้นมาอีกหน่อยแต่เช้าไปก็ทำได้เร็วขึ้น เร็วไปมันชักลุกลี้ลุกลนเร็วไปชักจะตกตกหล่นก็ทำให้มันช้าลงมาช้าไปไม่ทันการณ์ไม่ได้เรื่องได้ราวไม่ได้ฆ่าได้คุณก็เร็วขึ้นอย่างนี้เป็นต้นถ้าเราควรจะได้สำรวมสังวรอิริยาบถทุกอย่างไม่ว่าจะเดินยืนนั่งนอนกินเคี้ยวทำงานทำการเป็นอะไรต่ออะไรอยู่ตลอดเวลาเราก็จะต้องหัดรวมสังวรมีสติสัมปชัญญะควบคุมขนาดนี้ดีอยู่ขนาดนี้ไม่ดีเพิ่มขึ้นขนาดนี้ไม่ดีลดลงมีทั้งเพิ่มมีทั้งรถที่เราจะต้องประมาณเราจะต้องคำนวณเราจะต้องดูทั้งสิ่งแวดล้อมอันไม่ตายตัวมีทั้งบางขนาดบางโอกาสไม่เสมอไปเราจะต้องพิจารณาในปัญญาอันยิ่งอย่างจริงใจระวังกิ ว่าจะแอบซ่อนแอบซุกอยู่ที่ใจของเราเนี่ยมันจะแนะนำให้เราอย่างนู้นอย่างนี้อะไรต่ออะไรไปเสมอทีเดียวไม่ว่าเราจะเป็นอะไรอยู่นั่งอย่างนี้ไม่สบายเอาอย่างนี้สบายมันจะเอาตัวสบายเอาตัวชอบเอาตัวลิ้นมอเตอร์ไซค์เสร็จเอามาพยายามที่จะหาเหตุผลให้แก่ตัวเองเสมอต้องพยายามรู้ให้เท่าทันถึงจิตไม่ว่าจะตาหูจมูกลิ้นกายและอิริยาบถต่างๆที่เราเป็นอยู่ทั้งนั้นมันประกอบกับชีวิตและจิตใจของเราทั้งหมดและเราก็จะต้องพยายามปฏิบัติเอาชนะกิเลสหรือว่าเห็นได้ง่ายเงินที่มันเป็นหลงเคยอย่างโน้นมาแล้วเราก็ติดมานานก็แก่กลับเสียแก้กลับได้แล้วก็อย่าไปแคร์ผิดอีกหมุนเวียนเปลี่ยนไปเป็นอะไรก็ได้อยู่ในสภาพไหนก็ได้เราจะต้องทำตนในการสำรวมสังวรอิริยาบถและความเป็นอยู่ของชีวิตทั้งชีวิต พระอิริยาบถใหญ่ทุกวันนี้อยู่ที่สันติอโศกนี่มีอันนึงอยากจะขอย้ำนิดนึงก็คือว่าการเดินการไปการมาอะไรของเรานี่หรืออิริยาบถที่เราได้เคยฝึกปรือกันมาแล้วอยู่แดนอโศกคนดีหรือจะบวชอยู่ที่มันไม่มีการงานอะไรมากเราเดินสำรวมแม้แต่มือไม้ไม่ขัดแกว่งจนเกินการถ้าเผื่อว่าจะสำรวมไว้แม้แต่มือบางทีเราควรจะระลึกถึงให้เห็นให้คนเขารู้ว่าเรามีสติสัมปชัญญะเราระลึกอยู่นะมือเอามาจับกันไว้ด้วยซ้ำไปไม่ได้จะตายหรือว่าจะอยู่กับตัวแล้วก็ไม่ได้แกว่งกวัดซะจนเกินการอ่าเนื้อตัวเดินก็มีการระมัดระวังไม่กรีดไม่ไกลไม่กระจัด ไปจนเกินกานต์ก็เป็นส่วนที่จะพูดละเอียดไปก็เข้าใจกันดีต้องพยายามดูพอเหมาะพอสมใครจะเข้าใจว่าเราเองเราเป็นคนดัดจริตเราเป็นคนแกล้งกระทำก็ช่างเขาให้เรารู้อยู่ว่าเรากระทำอย่างนั้นมันเป็นไปเพื่อความสำรวมระวังสังวรดีกว่าที่จะไปกระจัดกระจายฟุ้งฟุ้งเฟ้อๆให้มันกระดกกระเด็นกระเด็นๆไปอย่างนั้นไม่เข้ารูปเข้ารอยแล้วก็ไม่เห็นจะดีดอะไรเพราะเขาจะว่าเราดัดจริตน่ะถูกเรากำลังดัดทุจริตมาให้เป็นสุจริตจริตไอ้แต่ก่อนแต่ไรนั้นน่ะมันเป็นจริตชาวโลกโลกเป็นจริตเก้งก้างวัดแปลงก็จัดกระจายตัดทรายแม้จะเดินนะเรามีกิริยาหน้าตาท่าทีไม่มองหรอก สัตว์ตายหูสายตาอะไรต่างๆนานาคนนี้เหมือนอย่างคนโลกๆเราก็จะต้องพยายามระมัดระวังไม่มีความจำเป็นอะไรเราก็ไม่ควรจะตัดสายออกไปควรจะอยู่ในระบอบระบบที่มันสำรวมสังวรให้คนอื่นเขารู้ว่าเรามีสติสัมปชัญญะควบคุมจริตเขาจะว่าดัดจริตจะถูกภาษาดัตช์จริตให้เป็นภาษาถูกนะที่จริงเรากำลังดัดจริตมาให้เป็นสุจริตจากทุจริตอย่างคนชาวโลกมาเป็นสุจริตของชาวพระของนักบวชของนักปฏิบัติธรรมเพราะแม้แต่การเดินดังกล่าวแล้วก็ดีก็ให้สังวรสำรวมขึ้นจะได้มีรูปมีแบบมีทรงมีอะไรพอสมควรอย่างน้อยก็เป็นที่เตือนตาเตือนใจรูปแบบของเราที่ทำอยู่แม้แต่รูป กราบการไหว้การนั่งการยืนการไปการมาการนอนแล้วก็มีรูปมีทรงมีแบบมีอะไรต่ออะไรต่างๆนานารู้แล้วแต่จะเป็นสิ่งที่จะตั้งลงในโลกเป็นรูปแบบในโลกเป็นสิ่งที่จะกระทำให้เป็นประโยชน์สืบเนื่องต่ออนุชนด้วยเราก็ได้ฝึกฝนฝึกปรือสำหรับเราด้วยถึงคราวที่เราจะเป็นอย่างอย่างที่เราได้ฝึกปรือมาแล้วจะทรงอยู่อย่างเรียบร้อยก็ได้หรือเราจะทำให้มันเร็วขึ้นต่อไปเพิกถอนสิ่งที่มันเข้ารูปเข้าแบบนี้จะปลดปล่อยออกมือไม้อะไรจะขยับขยายออกมาอีกมันก็ทำได้เดินจะทำให้มือแกว่งออกมานิดนึงพอเหมาะพอสมสำหรับเบิกถึงคราวจะต้องแกว่งบ้างเราก็ทำได้จริงๆเราจะสงบอยู่ให้มันนิ่งให้มันทรงอยู่ก็ไม่ได้เหน็ดเหนื่อยหนักหนาไม่ได้เดือดร้อน แล้วก็ทำได้เพราะว่าต้องนั่งทั้งยืนทั้งเดินทั้งนอนในรูปใดๆก็ตามแต่เราจะต้องสำรวมสังวรณ์มันทำให้เรามีสติมีสัมปชัญญะเป็นเครื่องเป็นกรรมฐานเป็นเครื่องอบรมเป็นเครื่องสังวรเป็นเครื่องที่ทำให้เรากลายเป็นผู้ที่ไม่เป็นคนปล่อยปละละเลยเป็นคนที่ดูทั้งกายก็สุจริตวจีก็สุจริตมโนราห์นั่นแหละเป็นเอกที่เราจะเป็นตัวสำคัญที่จะควบคุมดูแลสำนึกฝึกปรือเราจะรู้ได้หรอกแต่เร็วแล้วเราก็จะมีสมรรถภาพในจิตที่สามารถจะควบคุมดูแลกายกรรมวจีกรรมอะไรให้เรียบพร้อมการบรรลุธรรมไม่ได้หมายความว่าการฝึกปรือในเฉพาะจิตอย่างเดียวแล้วฝึกให้สุจริตกายสุจริตก็ดีสุจริตมโนให้ฟังพร้อมหมดทั้งนั้นแหละ ดูไปถ้ามันไม่ขาดเหลือแต่ว่ามันไม่เกินแรงอะไรเกินไปเราก็ควรจะได้สำรวมควรจะได้ฝึกฝนควรจะได้กระทำให้งามพร้อมไปเรื่อยๆนี่ก็เตือนขึ้นแล้วก็บอกขึ้นและขึ้นตามโอกาสอันควรขอให้รำลึกถึงทั้งหมดที่มีบทยืนเดินนั่งนอนเคี้ยวกลืนมีอิริยาบถใหญ่เล็กทั้งหลายแหล่ขอให้สำรวมสมบูรณ์ระวังกันเราจะได้งามในเบื้องต้นงานไปทำกลางและงามหรือบั้นปลายเป็นที่สุด